LAMP Stack — instalacja i konfiguracja na Ubuntu

Opublikowano: 9 kwietnia 2026 · Kategoria: VPS / Hosting

LAMP (Linux + Apache + MySQL + PHP) to klasyczny i sprawdzony stos technologiczny do hostowania aplikacji webowych. Napędza większość instalacji WordPress, Drupal, Joomla i niezliczone aplikacje PHP na świecie. Mimo że Nginx zyskuje popularność, Apache wciąż wyróżnia się elastycznością (zwłaszcza .htaccess) i szeroką kompatybilnością. Ten przewodnik przeprowadzi Cię przez pełną instalację na Ubuntu 22.04/24.04.

Krok 1: Instalacja Apache

apt update
apt install -y apache2

# Sprawdzenie statusu
systemctl status apache2

# Firewall — otwórz port 80 i 443
ufw allow 'Apache Full'
ufw status

# Test — otwórz http://IP_TWOJEGO_VPS w przeglądarce

Krok 2: Instalacja MySQL

apt install -y mysql-server

# Zabezpieczenie instalacji (URUCHOM KONIECZNIE!)
mysql_secure_installation
# Kreator pyta o:
# - poziom walidacji hasła (2 = silne)
# - nowe hasło roota
# - usunięcie anonimowych użytkowników (Y)
# - wyłączenie zdalnego logowania root (Y)
# - usunięcie bazy test (Y)
# - reload uprawnień (Y)

# Sprawdzenie wersji
mysql --version

# Tworzenie bazy i użytkownika dla aplikacji
mysql -u root -p

CREATE DATABASE moja_aplikacja CHARACTER SET utf8mb4 COLLATE utf8mb4_unicode_ci;
CREATE USER 'app_user'@'localhost' IDENTIFIED BY 'silne-haslo-bazy';
GRANT ALL PRIVILEGES ON moja_aplikacja.* TO 'app_user'@'localhost';
FLUSH PRIVILEGES;
EXIT;

Krok 3: Instalacja PHP

# PHP 8.2 z najpopularniejszymi modułami
apt install -y php8.2 php8.2-cli php8.2-fpm \
    php8.2-mysql php8.2-curl php8.2-gd php8.2-mbstring \
    php8.2-xml php8.2-zip php8.2-intl php8.2-bcmath

# Sprawdzenie wersji
php --version

# Moduł Apache dla PHP (mod_php)
apt install -y libapache2-mod-php8.2

# Restart Apache
systemctl restart apache2

Krok 4: Apache Virtual Host

Każda domena powinna mieć własny plik VirtualHost w /etc/apache2/sites-available/:

# /etc/apache2/sites-available/moja-domena.pl.conf

<VirtualHost *:80>
    ServerName moja-domena.pl
    ServerAlias www.moja-domena.pl
    DocumentRoot /var/www/moja-domena.pl/public

    <Directory /var/www/moja-domena.pl/public>
        AllowOverride All          # zezwól na .htaccess
        Require all granted
        Options -Indexes           # wyłącz listowanie katalogów
    </Directory>

    ErrorLog ${APACHE_LOG_DIR}/moja-domena-error.log
    CustomLog ${APACHE_LOG_DIR}/moja-domena-access.log combined
</VirtualHost>

# Utwórz katalog i ustaw uprawnienia
mkdir -p /var/www/moja-domena.pl/public
chown -R www-data:www-data /var/www/moja-domena.pl

# Aktywacja VirtualHost
a2ensite moja-domena.pl.conf

# Wyłączenie domyślnej konfiguracji (opcjonalne)
a2dissite 000-default.conf

# Włącz mod_rewrite (wymagany przez WordPress)
a2enmod rewrite

# Sprawdzenie konfiguracji
apache2ctl configtest

# Przeładowanie Apache
systemctl reload apache2

PHP-FPM z mpm_event (wydajność)

Domyślna konfiguracja Apache używa mod_php z mpm_prefork — stara architektura, która tworzy nowy proces na każde połączenie. Lepszym rozwiązaniem jest mpm_event + PHP-FPM:

# Przełącz z prefork na event
a2dismod php8.2 mpm_prefork
a2enmod mpm_event proxy_fcgi setenvif

# Włącz PHP-FPM handler
a2enconf php8.2-fpm

# Uruchom PHP-FPM
systemctl enable php8.2-fpm
systemctl start php8.2-fpm

# Restart Apache
systemctl restart apache2

# Sprawdzenie czy PHP-FPM jest aktywny
systemctl status php8.2-fpm

Testowanie instalacji PHP

# Utwórz testowy plik PHP
echo "<?php phpinfo(); ?>" > /var/www/moja-domena.pl/public/info.php

# Otwórz http://moja-domena.pl/info.php
# Powinnaś zobaczyć stronę z informacjami o PHP

# Po teście USUŃ plik — ujawnia konfigurację serwera!
rm /var/www/moja-domena.pl/public/info.php

Bezpieczeństwo Apache

# /etc/apache2/conf-available/security.conf

# Ukryj wersję Apache
ServerTokens Prod
ServerSignature Off

# Wyłącz TRACE (ochrona przed XST)
TraceEnable Off

# Nagłówki bezpieczeństwa
Header always set X-Content-Type-Options nosniff
Header always set X-Frame-Options SAMEORIGIN
Header always set X-XSS-Protection "1; mode=block"

# Włącz moduł headers (dla nagłówków bezpieczeństwa)
a2enmod headers
systemctl reload apache2

Darmowy certyfikat SSL (Let's Encrypt)

Produkcyjny LAMP Stack bez HTTPS to dziś standard, którego nie da się obronić - przeglądarki oznaczają strony HTTP jako "niezabezpieczone", a Google traktuje HTTPS jako sygnał rankingowy. Certbot automatyzuje cały proces łącznie z odnawianiem:

# Instalacja Certbota z pluginem Apache
apt install -y certbot python3-certbot-apache

# Wygenerowanie i instalacja certyfikatu (wymaga działającego VirtualHost + DNS wskazującego na serwer)
certbot --apache -d moja-domena.pl -d www.moja-domena.pl

# Certbot doda automatyczne przekierowanie HTTP -> HTTPS (opcja wybierana w kreatorze)

# Test automatycznego odnawiania (certyfikaty ważne 90 dni)
certbot renew --dry-run

# Sprawdzenie timera odnawiania
systemctl status certbot.timer

Firewall (UFW) - pełna konfiguracja

Krok 1 otwierał tylko ruch HTTP/HTTPS. Na produkcyjnym VPS warto od razu ustawić politykę domyślną i ograniczyć dostęp do SSH przed atakami brute-force:

# Domyślna polityka: blokuj przychodzące, zezwalaj na wychodzące
ufw default deny incoming
ufw default allow outgoing

# SSH (zmień port jeśli używasz niestandardowego)
ufw allow OpenSSH

# Ogranicz próby logowania SSH (max 6 połączeń / 30s z tego samego IP)
ufw limit OpenSSH

# HTTP + HTTPS (Apache Full = porty 80 i 443)
ufw allow 'Apache Full'

# Aktywacja firewalla
ufw enable

# Weryfikacja reguł
ufw status verbose

Rozwiązywanie typowych problemów (troubleshooting)

Cztery najczęstsze awarie świeżej instalacji LAMP i jak je szybko zdiagnozować - pełne wyjaśnienia z przyczyną i rozwiązaniem znajdziesz też w sekcji FAQ poniżej.

# 1. Apache nie startuje - sprawdź dokładny błąd
systemctl status apache2
journalctl -xeu apache2 --no-pager | tail -30
apache2ctl configtest          # musi zwrócić "Syntax OK"
ss -tlnp | grep :80            # czy port 80 jest już zajęty

# 2. 403 Forbidden - uprawnienia i konfiguracja Directory
chown -R www-data:www-data /var/www/moja-domena.pl
chmod -R 755 /var/www/moja-domena.pl
tail -f /var/log/apache2/moja-domena-error.log

# 3. PHP się nie wykonuje (przeglądarka proponuje pobranie pliku)
apache2ctl -M | grep php        # mod_php: powinien być widoczny php_module
systemctl status php8.2-fpm     # PHP-FPM: usługa musi być active (running)
ls -la /run/php/                # PHP-FPM: socket musi istnieć

# 4. MySQL "Access denied" / "Connection refused"
systemctl status mysql
mysql -u app_user -p -h localhost moja_aplikacja   # test połączenia jako aplikacja
grep bind-address /etc/mysql/mysql.conf.d/mysqld.cnf

Kopie zapasowe (backup) bazy danych i plików

Backup skonfigurowany po incydencie to za późno. Poniższy skrypt eksportuje bazę i pliki aplikacji, a crontab uruchamia go automatycznie co noc:

# /usr/local/bin/backup-lamp.sh
#!/bin/bash
set -e
DATE=$(date +%F)
BACKUP_DIR=/var/backups/lamp
mkdir -p "$BACKUP_DIR"

# Baza danych (--single-transaction = bez blokowania tabel InnoDB)
mysqldump -u root -p"$MYSQL_ROOT_PASSWORD" --single-transaction moja_aplikacja \
    > "$BACKUP_DIR/db-$DATE.sql"

# Pliki aplikacji
tar -czf "$BACKUP_DIR/www-$DATE.tar.gz" /var/www/moja-domena.pl

# Usuń kopie starsze niż 14 dni
find "$BACKUP_DIR" -type f -mtime +14 -delete

# Uprawnienia + harmonogram (crontab -e)
chmod +x /usr/local/bin/backup-lamp.sh

# Codziennie o 3:00 w nocy
0 3 * * * /usr/local/bin/backup-lamp.sh >> /var/log/backup-lamp.log 2>&1

Kopie trzymane wyłącznie na tym samym serwerze nie chronią przed awarią dysku - docelowo przesyłaj je poza serwer (np. rsync na inny host albo storage obiektowy z retencją).

LAMP vs LEMP — kiedy co wybrać

Najczęstsze pytania