1. [Strona główna](/) › 2. [Baza wiedzy](/baza-wiedzy/) › 3. rsync - synchronizacja i backup # rsync - synchronizacja i backup plików na serwerze Opublikowano: 9 kwietnia 2026 · Kategoria: Linux / Backup ⚡ W skrócie · 8 min czytania - rsync zaawansowany: podstawy -avz, synchronizacja przez SSH, --exclude patterns, incremental backup z --link-dest, skrypt backup z datą, cron, rsync offsite, --bwlimit, --dry-run. - Podstawy rsync - najważniejsze flagi. - Synchronizacja lokalna i przez SSH. - Wykluczanie plików i katalogów (--exclude). - Incremental backup z --link-dest (hard linki). rsync to podstawowe narzędzie każdego administratora serwera. Synchronizuje pliki wydajnie - przesyła tylko różnice między plikami (delta-transfer), obsługuje SSH, wyklucza katalogi i tworzy incremental backupy zajmujące ułamek miejsca dzięki hard linkom. Od prostego kopiowania plików po automatyczne backupy offsite z crona - wszystko w jednym narzędziu. ## Podstawy rsync - najważniejsze flagi Flaga Opis `-a` Archive mode: zachowuje uprawnienia, właściciela, daty, symlinki (= -rlptgoD) `-v` Verbose: wyświetla listę kopiowanych plików `-z` Kompresja w locie (przydatne przez sieć, zbędne lokalnie) `--progress` Pokazuje postęp transferu każdego pliku `--delete` Usuwa z destination pliki nieistniejące w source (lustro) `--dry-run` Symulacja - pokazuje co zostałoby zrobione, bez zmian `--exclude` Wyklucza pliki/katalogi pasujące do wzorca `--link-dest` Incremental backup z hard linkami do poprzedniego snapshotu `--bwlimit` Ogranicza prędkość transferu (KB/s) ## Synchronizacja lokalna i przez SSH ``` # Kopiowanie lokalnego katalogu rsync -avz /var/www/html/ /backup/html/ # UWAGA: ukośnik na końcu source ma znaczenie! # /var/www/html/ → kopiuje ZAWARTOŚĆ katalogu (bez samego html/) # /var/www/html → kopiuje katalog html/ (z samą nazwą) # Synchronizacja z pokazaniem postępu rsync -avz --progress /duzy-katalog/ /backup/duzy-katalog/ # Lustro (usuwaj pliki nieistniejące w source) rsync -avz --delete /var/www/html/ /mirror/html/ # Dry-run - sprawdź co zostanie zrobione rsync -avz --delete --dry-run /var/www/html/ /mirror/html/ ``` ``` # Synchronizacja przez SSH - lokalny backup zdalnego serwera rsync -avz -e ssh user@zdalny-serwer:/var/www/html/ /lokalny/backup/ # Rsync przez SSH z niestandardowym portem rsync -avz -e "ssh -p 2222" user@zdalny-serwer:/dane/ /backup/ # Upload lokalnych plików na zdalny serwer rsync -avz /lokalny/projekt/ user@zdalny-serwer:/var/www/projekt/ ``` ## Wykluczanie plików i katalogów (--exclude) ``` # Wyklucz jeden katalog rsync -avz --exclude='.git' /projekt/ /backup/projekt/ # Wyklucz wiele wzorców rsync -avz \ --exclude='.git' \ --exclude='node_modules' \ --exclude='*.log' \ --exclude='.env' \ --exclude='cache/' \ /var/www/aplikacja/ /backup/aplikacja/ # Wyklucz przez plik .rsync-filter (jak .gitignore) rsync -avz --filter=':- .rsync-filter' /projekt/ /backup/projekt/ ``` ``` # Zawartość .rsync-filter (w katalogu source) # .git # node_modules/ # *.tmp # .env # vendor/ ``` ## Incremental backup z --link-dest (hard linki) Opcja `--link-dest` tworzy "snapshot" backupów: każdy nowy backup to osobny katalog z datą, ale niezmienione pliki są hard linkami do poprzedniego snapshotu - zajmują praktycznie zero dodatkowego miejsca. ``` # Struktura katalogów po kilku dniach: # /backup/ # 2026-04-07/ (pełny snapshot) # 2026-04-08/ (hard linki do 07 + zmienione pliki) # 2026-04-09/ (hard linki do 08 + zmienione pliki) # Ręczne wywołanie incremental backup PREV="/backup/2026-04-08" CURR="/backup/2026-04-09" rsync -avz \ --link-dest="$PREV" \ /var/www/html/ \ "$CURR/" ``` ## Skrypt backup z datą i crona Kompletny skrypt backupowy z automatycznym --link-dest, logowaniem i rotacją starych backupów: ``` #!/bin/bash # /usr/local/bin/backup-rsync.sh SOURCE="/var/www/html/" BACKUP_DIR="/backup/www" DATE=$(date +%Y-%m-%d) PREV_DATE=$(date -d "yesterday" +%Y-%m-%d) LOG="/var/log/backup-rsync.log" echo "=== Backup $DATE start ===" >> "$LOG" # Utwórz katalog docelowy mkdir -p "$BACKUP_DIR/$DATE" # Incremental backup z hard linkami do poprzedniego dnia rsync -avz \ --link-dest="$BACKUP_DIR/$PREV_DATE" \ --exclude='.git' \ --exclude='node_modules' \ --exclude='*.log' \ "$SOURCE" \ "$BACKUP_DIR/$DATE/" \ >> "$LOG" 2>&1 echo "=== Backup $DATE end (exit: $?) ===" >> "$LOG" # Usuń backupy starsze niż 30 dni find "$BACKUP_DIR" -maxdepth 1 -type d -mtime +30 -exec rm -rf {} \; >> "$LOG" 2>&1 ``` ``` # Nadaj uprawnienia i dodaj do crona chmod +x /usr/local/bin/backup-rsync.sh # Uruchamiaj codziennie o 2:30 w nocy crontab -e # Dodaj linię: # 30 2 * * * /usr/local/bin/backup-rsync.sh ``` ## Backup offsite - rsync na zdalny serwer Strategia 3-2-1 wymaga kopii offsite (poza główną lokalizacją). rsync przez SSH to najprostsze rozwiązanie: ``` # Konfiguracja kluczy SSH bez passphrase (dla automatyzacji) ssh-keygen -t ed25519 -f ~/.ssh/backup_key -N "" ssh-copy-id -i ~/.ssh/backup_key.pub user@backup-server.example.com # Synchronizacja backupów na zdalny serwer rsync -avz \ -e "ssh -i ~/.ssh/backup_key -o StrictHostKeyChecking=no" \ /backup/www/ \ user@backup-server.example.com:/offsite-backup/www/ # Ograniczenie przepustowości (nie blokuj głównego łącza) # --bwlimit=5000 = max 5 MB/s rsync -avz \ --bwlimit=5000 \ -e "ssh -i ~/.ssh/backup_key" \ /backup/www/ \ user@backup-server.example.com:/offsite-backup/www/ ``` ## Weryfikacja i przywracanie z backupu ``` # Sprawdź rozmiar backupów (prawdziwy vs z hard linkami) du -sh /backup/www/2026-04-*/ # Rozmiar per snapshot du -sh --total /backup/www/ # Łączny rozmiar katalogów # Policz unikalne dane (prawdziwe zużycie dysku) df -h /backup # Wolne miejsce na partycji # Przywróć pliki z konkretnego dnia (--dry-run najpierw!) rsync -avz --dry-run \ /backup/www/2026-04-07/ \ /var/www/html/ # Przywróć po weryfikacji rsync -avz \ /backup/www/2026-04-07/ \ /var/www/html/ ``` ## Najczęstsze pytania Jaka jest różnica między rsync --delete a rsync bez --delete? + Bez --delete: rsync kopiuje nowe i zmienione pliki z source do destination, ale nie usuwa plików które istnieją tylko w destination. Wynik: destination może zawierać stare pliki usunięte z source. Z --delete: rsync usuwa z destination wszystkie pliki których nie ma w source - destination staje się dokładnym lustrem source. Dla backupów: NIE używaj --delete w kombinacji z --link-dest, bo usuniesz poprzednie snapshoty. Czy rsync --link-dest rzeczywiście oszczędza miejsce na dysku? + Tak, bardzo efektywnie. Hard linki nie kopiują danych - wiele nazw plików wskazuje na te same bloki danych na dysku. Jeśli plik 100 MB nie zmienił się przez 30 dni, 30 backupów zajmuje łącznie 100 MB (nie 3 GB). Zmienione pliki są kopiowane jako nowe. Sprawdź zużycie miejsca: du -sh backup/2026-04-09/ da rozmiar jednego snapshotu, ale rzeczywiste unikalne dane są znacznie mniejsze. Jak rsync obsługuje przerwane transfery? + rsync obsługuje wznawianie transferów dzięki algorytmowi delta-transfer. Jeśli transfer zostanie przerwany w połowie, następne uruchomienie rsync zsynchronizuje tylko brakujące/zmienione części. Dla dużych plików użyj --partial (zachowaj częściowo przetransferowane pliki) i --progress (pokaż postęp). Kombinacja --partial --inplace minimalizuje użycie dysku przy wznawianiu - rsync nadpisuje plik bezpośrednio zamiast tworzyć tymczasową kopię. Jak backupować przez rsync bez podawania hasła SSH? + Użyj kluczy SSH bez passphrase (lub z ssh-agent). Wygeneruj parę kluczy: ssh-keygen -t ed25519 -C "backup-key" -f ~/.ssh/backup\_key -N "" (bez passphrase). Dodaj klucz publiczny do ~/.ssh/authorized\_keys na zdalnym serwerze: ssh-copy-id -i ~/.ssh/backup\_key.pub user@backup-host. Użyj w rsync: rsync -avz -e "ssh -i ~/.ssh/backup\_key" ... W skryptach cron ta metoda działa bez interakcji użytkownika. ## Sprawdź oferty pasujące do tego scenariusza Poniżej masz szybkie przejścia do ofert i stron z kodami rabatowymi tam, gdzie są dostępne. Contabo VPS z dużym dyskiem - idealny jako serwer backupów rsync Backup storage [Aktywuj rabat →](/out/contabo/#reklama "Contabo") #Reklama · link partnerski [Zobacz kod rabatowy →](/kody-rabatowe/contabo/) Mikrus Tani VPS jako backup target dla rsync - offsite backup od kilku złotych miesięcznie Offsite [Aktywuj rabat →](/out/mikrus/#reklama "Mikrus") #Reklama · link partnerski [Zobacz kod rabatowy →](/kody-rabatowe/mikrus/) LH.pl Hosting z automatycznym backupem - bez potrzeby konfigurowania rsync Auto backup [Aktywuj rabat →](/out/lh-pl/#reklama "LH.pl") #Reklama · link partnerski [Zobacz kod rabatowy →](/kody-rabatowe/lh-pl/) ## Powiązane strony - [Strategia backup 3-2-1 dla hostingu](/baza-wiedzy/backup-strategia-hosting/) - [rsync - kopia zapasowa VPS (zaawansowane)](/baza-wiedzy/rsync-kopia-zapasowa-vps/) - [MySQL backup i optymalizacja](/baza-wiedzy/mysql-baza-danych-hosting/) - [Wszystkie artykuły](/baza-wiedzy/) - [BorgBackup - deduplikacja, szyfrowanie i remote backup przez SSH Kompletny przewodnik po BorgBackup: inicjalizacja repo, tworzenie archiwów, prune policy… ](/baza-wiedzy/borgbackup-deduplikacja-backup/) - [SaltStack - zarządzanie konfiguracją serwerów z master/minion SaltStack: architektura Salt master/minion z ZeroMQ, instalacja, targeting minionów (glob/grain/compound), States SLS… ](/baza-wiedzy/saltstack-konfiguracja/) - [Kubernetes PersistentVolume - zarządzanie storage w klastrze Kubernetes PV, PVC i StorageClass: access modes RWO/ROX/RWX, dynamiczne provisioning, reclaim policies Retain/Delete,… ](/baza-wiedzy/kubernetes-persistent-volumes/) - [Jaki VPS wybrać?](/jaki-vps-wybrac/) Autor: [Redakcja HostGrade.pl](/autorzy/) Zespół redakcyjny · Aktualizacja: 9 kwietnia 2026 Artykuły HostGrade.pl przygotowuje i aktualizuje redakcja serwisu. Ceny startowe, ceny odnowienia i warunki planów sprawdzamy w cennikach i regulaminach dostawców, a potem liczymy całkowity koszt za 2 lata (cena startowa plus odnowienia). Zasady zbierania danych i liczenia kosztów opisujemy na stronie Metodologia. Linki partnerskie oznaczamy jako #reklama. [O redakcji i metodologii →](/autorzy/)