Autor: [Adam Nadolny](/autorzy/adam-nadolny) Ekspert DevOps i infrastruktury · Zweryfikowano Kwiecień 2026 1. [Strona główna](/) › 2. [Baza wiedzy](/baza-wiedzy/) › 3. PostgreSQL — backup i restore # PostgreSQL — backup i restore bazy danych Opublikowano: 9 kwietnia 2026 · Kategoria: Bazy danych Brak backupu to nie ryzyko — to pewność utraty danych, to tylko kwestia czasu. PostgreSQL dostarcza kilka narzędzi do tworzenia kopii zapasowych: od prostego `pg_dump` po zaawansowany Point-in-Time Recovery z WAL archivingiem. Ten artykuł przeprowadzi cię przez każde z nich. ## pg\_dump — logiczny backup pojedynczej bazy `pg_dump` to najprostsze narzędzie — tworzy spójny snapshot bazy bez blokowania innych połączeń (używa transakcji REPEATABLE READ): \# Plain SQL — przenośny, edytowalny pg\_dump -U postgres -d mydb > /backups/mydb\_$(date +%Y%m%d\_%H%M%S).sql # Custom format — skompresowany, szybszy restore, selektywny pg\_dump -U postgres -Fc -d mydb -f /backups/mydb\_$(date +%Y%m%d\_%H%M%S).dump # Custom format z kompresją poziomu 9 pg\_dump -U postgres -Fc -Z 9 -d mydb -f /backups/mydb.dump # Tylko schemat (bez danych) pg\_dump -U postgres -s -d mydb > /backups/schema.sql # Tylko dane (bez schematu) pg\_dump -U postgres -a -d mydb > /backups/data.sql # Tylko wybrane tabele pg\_dump -U postgres -t users -t orders -d mydb > /backups/partial.sql ## pg\_restore — przywracanie z custom format \# Przywróć do istniejącej bazy pg\_restore -U postgres -d mydb /backups/mydb.dump # Utwórz nową bazę i przywróć createdb -U postgres mydb\_restore pg\_restore -U postgres -d mydb\_restore /backups/mydb.dump # Równoległy restore (4 wątki) — znacznie szybszy dla dużych baz pg\_restore -U postgres -j 4 -d mydb\_restore /backups/mydb.dump # Przywróć tylko wybraną tabelę pg\_restore -U postgres -t users -d mydb\_restore /backups/mydb.dump # Podejrzyj zawartość backupu bez przywracania pg\_restore --list /backups/mydb.dump # Przywróć plain SQL psql -U postgres -d mydb < /backups/mydb.sql ## pg\_dumpall — backup wszystkich baz i użytkowników `pg_dumpall` tworzy jeden plik SQL z wszystkimi bazami, rolami, tablespace'ami i ustawieniami globalnymi. Niezbędny przy migracji całego serwera: \# Backup wszystkiego (bazy + role + tablespaces) pg\_dumpall -U postgres > /backups/all\_databases\_$(date +%Y%m%d).sql # Tylko globalne obiekty (role, tablespaces) — bez danych pg\_dumpall -U postgres -g > /backups/globals.sql # Przywróć psql -U postgres -f /backups/all\_databases.sql ## pg\_basebackup — fizyczny backup dla PITR Fizyczny backup kopiuje pliki danych PostgreSQL — jest podstawą replikacji strumieniowej i Point-in-Time Recovery: \# Wymaganie: użytkownik z uprawnieniem REPLICATION createuser -U postgres --replication backup\_user # Fizyczny backup do katalogu pg\_basebackup -U backup\_user -D /backups/basebackup -Fp -Xs -P # Format tar z kompresją pg\_basebackup -U backup\_user -D /backups/basebackup -Ft -z -P # Opcje: # -Fp = plain format (katalog) # -Ft = tar format # -Xs = streaming WAL podczas backupu # -z = kompresja gzip # -P = progress bar ## Automatyzacja backupów przez cron #!/bin/bash # /usr/local/bin/pg-backup.sh BACKUP\_DIR="/backups/postgresql" DB\_NAME="mydb" DB\_USER="postgres" RETENTION\_DAYS=30 DATE=$(date +%Y%m%d\_%H%M%S) mkdir -p ${BACKUP\_DIR} # Backup pg\_dump -U ${DB\_USER} -Fc -Z 6 -d ${DB\_NAME} \\ -f "${BACKUP\_DIR}/${DB\_NAME}\_${DATE}.dump" # Sprawdź czy backup się udał if \[ $? -eq 0 \]; then echo "Backup OK: ${DB\_NAME}\_${DATE}.dump" else echo "BŁĄD backupu ${DB\_NAME}" | mail -s "PostgreSQL backup FAILED" admin@example.com exit 1 fi # Usuń backupy starsze niż 30 dni find ${BACKUP\_DIR} -name "\*.dump" -mtime +${RETENTION\_DAYS} -delete chmod +x /usr/local/bin/pg-backup.sh # Dodaj do crontab (jako użytkownik postgres lub root) crontab -e # Backup codziennie o 2:00 w nocy 0 2 \* \* \* /usr/local/bin/pg-backup.sh >> /var/log/pg-backup.log 2>&1 ## Strategia 3-2-1 dla PostgreSQL - **3 kopie danych** — oryginał na serwerze produkcyjnym + 2 kopie zapasowe. - **2 różne nośniki/lokalizacje** — np. lokalny dysk serwera i zdalny obiektowy storage (S3, Backblaze B2, Hetzner Storage Box). - **1 kopia off-site** — geograficznie oddalona od serwera głównego (chroni przed pożarem, zalaniem, awarią centrum danych). \# Kopiowanie backupu na zdalny storage (rclone + S3-compatible) rclone copy /backups/postgresql/ remote:my-bucket/postgresql/ # Lub przez rsync na inny serwer rsync -az /backups/postgresql/ backup-server:/backups/postgresql/ ## PITR — Point-in-Time Recovery PITR pozwala przywrócić bazę do dowolnego momentu — np. 5 minut przed błędnym `DELETE FROM orders`. Wymaga WAL archivingu: \# postgresql.conf — włącz WAL archiving wal\_level = replica archive\_mode = on archive\_command = 'cp %p /wal\_archive/%f' # %p = ścieżka do segmentu WAL, %f = nazwa pliku \# Przywróć: basebackup + WAL do wybranego momentu # 1. Przywróć fizyczny backup tar -xzf /backups/base.tar.gz -C /var/lib/postgresql/data/ # 2. Utwórz recovery.conf (PostgreSQL < 12) lub postgresql.conf (12+) # recovery\_target\_time = '2026-04-09 14:30:00' # restore\_command = 'cp /wal\_archive/%f %p' # W PostgreSQL 12+ dodaj do postgresql.conf: # restore\_command = 'cp /wal\_archive/%f %p' # recovery\_target\_time = '2026-04-09 14:30:00' # Oraz utwórz pusty plik recovery.signal touch /var/lib/postgresql/data/recovery.signal # Następnie uruchom PostgreSQL — odtworzy WAL do wskazanego czasu **Uwaga:** WAL archiving zwiększa I/O i zajmuje dysk. Monitoruj rozmiar katalogu archiwum i regularnie czyść stare segmenty (po pomyślnym backupie bazowym). ## Najczęstsze pytania Jaki format backupu wybrać: plain SQL czy custom format pg\_dump? + Plain SQL (pg\_dump bez -F) to przenośny plik tekstowy — możesz go otworzyć, edytować i przywrócić przez psql. Wadą jest brak kompresji i niemożność selektywnego restore. Custom format (-Fc) to skompresowany plik binarny z możliwością równoległego restore (-j 4), selektywnego przywracania tabel (-t) i zmiany nazwy schematu. Dla automatycznych backupów: custom format. Dla szybkiego one-off, migracji, analizy: plain SQL. Czym różni się pg\_dump od pg\_basebackup? + pg\_dump tworzy logiczny backup — serializuje dane do SQL lub binarnego formatu. Działa na poziomie obiektu (tabele, widoki, funkcje). Można przywrócić do innej wersji PostgreSQL. pg\_basebackup tworzy fizyczny backup — kopiuje pliki danych PostgreSQL bit po bicie. Jest podstawą PITR (Point-in-Time Recovery) — razem z WAL archivingiem można przywrócić bazę do dowolnego momentu. pg\_basebackup wymaga dostępu do działającego serwera z uprawnieniami replikacji. Jak przetestować że backup PostgreSQL jest sprawny? + Jedyna pewna metoda: przywróć backup na osobnym serwerze (lub lokalnie) i wykonaj zapytania testowe. W automatycznych testach: (1) pg\_restore na testowej bazie, (2) sprawdź row count wybranych tabel, (3) uruchom kilka kluczowych zapytań. Możesz też użyć pg\_restore --list aby zobaczyć zawartość backupu bez przywracania. Backup który nie był nigdy testowany = brak backupu. Testuj restore co najmniej raz na kwartał. Co to jest WAL archiving i do czego służy? + WAL (Write-Ahead Log) to dziennik zmian PostgreSQL — każda transakcja jest najpierw zapisywana do WAL, potem do plików danych. WAL archiving to kopiowanie segmentów WAL (16 MB każdy) do osobnej lokalizacji w miarę ich powstawania. Razem z pg\_basebackup umożliwia PITR — możesz przywrócić bazę do dokładnego momentu w czasie (np. 5 minut przed błędnym DELETE). Bez WAL archivingu możesz przywrócić tylko do momentu ostatniego pełnego backupu. ## Sprawdź oferty pasujące do tego scenariusza Poniżej masz szybkie przejścia do ofert i stron z kodami rabatowymi tam, gdzie są dostępne. Contabo VPS z dużym dyskiem SSD — wystarczająco miejsca na lokalne backupy PostgreSQL VPS DB [Aktywuj rabat →](/out/contabo) #Reklama · link partnerski [Zobacz kod rabatowy →](/kody-rabatowe/contabo) Mikrus Tani VPS do testowania restore backupów przed wdrożeniem na produkcję Dev/Test [Aktywuj rabat →](/out/mikrus) #Reklama · link partnerski [Zobacz kod rabatowy →](/kody-rabatowe/mikrus) home.pl Hosting z codziennym automatycznym backupem baz danych bez dodatkowej konfiguracji Managed Backup [Aktywuj rabat →](/out/home-pl) #Reklama · link partnerski [Zobacz kod rabatowy →](/kody-rabatowe/home-pl) ## Powiązane strony - [MySQL slow query log — optymalizacja zapytań](/baza-wiedzy/mysql-slow-query-log) - [Strategia backupów dla hostingu](/baza-wiedzy/backup-strategia-hosting) - [MySQL replikacja master-slave](/baza-wiedzy/mysql-replication-master-slave) - [Wszystkie artykuły](/baza-wiedzy/)